06-04-2026






Bogatym nie jest ten kto posiada, lecz ten kto daje.


Jan Paweł II

 Psałterzyści




Chorał gregoriański
Chorał gregoriański jest to jednogłosowy śpiew liturgiczny w Kościele rzymskokatolickim. Nazwa pochodzi od imienia Papieża Grzegorza Wielkiego, który według tradycji zebrał i usystematyzował melodie chorału ( w latach 590 – 604).
Cechy chorału gregoriańskiego:
    - jednogłosowość
    - ametryczność – brak określonego metrum i związanych z       nimi taktów w utworze
    - melizmatyczność – wykonywanie kilku dźwięków na              jednej sylabie
    - a cappella- śpiew bez towarzyszenia instrumentu
    - teksty w jęz. łacińskim
    - tonalność oparta na 8 skalach modalnych, kościelnych;         cisła diatonika
    - odpowiednia notacja: litery, neumy, klucze
    - spokojny, dostojny charakter
    - brzmienie ascetyczne



Rok liturgiczny


Rok liturgiczny

W ciągu rocznego cyklu Kościół wspomina całe Mis -

terium Chrystusa - od momentu Wcielenia przez zesłanie Ducha św. aż po oczekiwanie na ponowne przyjście Chrystusa na końcu czasów.

Słońcem Roku kościelnego jest sam Jezus Chrystus:

historyczny - w przeżywanych tejemnicach pobytu

Jego na naszej ziemi, w dziele zbawienia; mistyczny - poprzez łaskę i słowa swojej Ewangelii, którą roz -

dziela; eucharystyczny - kiedy na naszych ołtarzach

składa się za rodzaj ludzki jako żertwa ofiarna; nie -

ustannie ponawiając ofiarę Golgoty. Dlatego każdy dzień liturgiczny koncentruje się przy stole ofiarnym ołtarza. Tam się wypełnia codzienna liturgia Kościoła.



Pierwszym i najstarszym dniem świątecznym w Kościele jest niedziela. Niedziela zwana "dniem Pańskim" była ob -
chodzona jako "mała Wielkanoc" ku uczczeniu Zmartwychwstania Pana Jezusa. Z niedzieli wywodzi się cały Rok
Liturgiczny.
Rok kościelny rozpoczyna się pierwszą Niedzielą  Adwentu (koniec listopada początek grudnia), a kończy się ostatnią niedzielą - Uroczystością Chrystusa Króla.  Rok kościelny jest liturgiczny, a więc wchodzi w służbę Bożą, należy do
istotnych funkcji Kościoła, chwały Bożej i uświęcenia wiernych.
Rok liturgiczny ma własną strukturę, podział i święta. Kanwą jego jest dzieło zbawienia dokonane w czasie i dokonu -
jące się stale każdego dnia w sercach wiernych.
Cały Rok liturgiczny składa się z następujących okresów:
1. Adwent - od I Nieszporów Pierwszej Niedzieli Adwentu do I Nieszporów Uroczystości Narodzenia Pańskiego (koń -
czy się wieczorem 24 grudnia). Trwa od 23 do 28 dni, obejmuje cztery niedziele. Dzieli się na dwie odrębne części:
   a) dni do 16 grudnia włącznie - wspominając pierwsze przyjście Chrystusa kierujemy nasze myśli i serca ku rados -
nemu oczekiwaniu Jego powtórnego przyjścia na końcu czasów.
   b) dni od 17 do 24 grudnia włącznie - czas bezpośredniego przygotowania do uroczystości Narodzenia Pańskiego.
Niedziele Adwentu mają pierwszeństwo przed wszystkimi innymi obchodami liturgicznymi, nawet w randze uroczys -
tości. W czasie Adwentu przypada zawsze jedna uroczystość - 8 grudnia - Niepokalanego Poczęcia Najświętszej
Maryi Panny.
2. Okres Bożego Narodzenia - zaczyna się od I Nieszporów uroczystości Narodzenia Pańskiego ( wieczorem
24 grudnia) i trwa do niedzieli Chrztu Pańskiego (niedzieli po Objawieniu Pańskim).
Uroczystość Bożego Narodzenia ma własną oktawę - jest jakby "przedłużona" na 8 kolejnych dni ( do dnia 1 stycznia włącznie).W niedzielę w oktawie Narodzenia Pańskiego obchodzi się święto Swiętej Rodziny, 6 stycznia - uroczys -
tość Objawienia Pańskiego, zaś w niedzielę po tym święcie - święto Chrztu Pańskiego, które kończy okres Naro -
dzenia Pańskiego.

Wymienione wyżej okresy należą do tzw. cyklu Bożonarodzeniowego.

Drugi cykl, dłuższy, to cykl wielkanocny.
Składa sią on z dwóch części: Wielkiego Postu i okresu Wielkanocnego.
1. Wielki Post - trwa 40 dni, rozpoczyna się w Srodę Popielcową - kapłan na znak pokuty i umartwienia posypuje nasze głowy popiołem. W Wielkim Poście odprawiane są Gorzkie Zale i nabożeństwa Drogi Krzyżowej. W tym okresie
nie odmawia się hymnu "Chwała na wysokości", "Ciebie, Boże, chwalimy" oraz aklamacji "Alleluja".
Do okresu Wielkiego Postu nie wlicza się sześciu niedziel będących bardziej radosnymi wspomnieniami Zmartwych -
wstania. Ostatnia niedziela Wielkiego Postu jest nazywana Niedzielą Męki Pańskiej i rozpoczyna okres Wielkiego Tygodnia. Swięte Triduum Paschalne Męki i Zmartwychwstania Chrystusa jest szczytem Roku Liturgicznego.
Rozpoczyna się ono od Mszy Wieczerzy Pańskiej, sprawowanej wieczorem w Wielki Czwartek, ma swoje centrum w najbardziej uroczystej liturgii - liturgii Wigilii Paschalnej w Wielką Noc, a kończy się II Nieszporami uroczystości
Zmartwychwstania Pańskiego. Niedziela Zmartwychwstania Pańskiego jest obchodem ruchomym - pierwsza niedziela po pierwszej wiosennej pełni księżyca, która przypada ok. 21 marca. Przez 8 kolejnych dni trwa oktawa uroczystości Zmartwychwstania Pańskiego. Jej ostatnim dniem jest II Niedziela Wielkanocna, czyli Niedziela Miłosierdzia Bożego.
Dni oktawy mają rangę uroczystości Pańskich. Czterdzieści dni po Zmartwychwstaniu Pańskim, zawsze w czwartek, obchodzi się uroczystość Wniebowstąpienia Pańskiego. Okres Wielkanocny trwa 50 dni i kończy go uroczystość
Zesłania Ducha Swiętego - Pięćdziesiątnica.

Okres zwykły w ciągu roku.

Oprócz okresów mających własny charakter w Roku liturgicznym pozostaje 33 lub 34 tygodnie.W tym czasie obchodzi sią Misterium Chrystusa w jego pełni, zwłaszcza w niedziele.Składa się z dwóch części:
1. od poniedziałku po Chrzcie Pańskim do Srody Popielcowej ( obejmuje ok. 4-6 tygodni).
2. od poniedziałku  po uroczystości Zesłania Ducha św. i kończy się I Nieszporami I Niedzieli Adwentu.
Ostatnia Niedziela Roku liturgicznego to uroczystość Jezus Chrystusa, Króla Wszechświata.
W okresie tym obchodzi się uroczystości, święta i wspomnienia.
W ciągu Roku liturgicznego w trakcie liturgii czyta się znaczną część Starego i Nowewgo Testamentu. Niedziele, uroczystości i święta są oparte na cyklu trzyletnim, oznaczonym literami A,B,C, natomiast w dni powszednie Okresu Zwykłego używa się czytań z jednego z dwu cykli: I lub II. Cykl I używa się w latach nieparzystych, cykl II - w latach
parzystych.
Rozkład obchodów w Roku liturgicznym reguluje kalendarz liturgiczny.

zamknij



Psalmy Dawidowe,
psalm responsoryjny podczas Eucharystii.

Słowo "psalm" oznacza pieśń śpiewaną przy wtórze instrumentu muzycznego. My najczęściej, jako uczestnicy Liturgii Mszy św., spotykamy się z psalmem, który nazywamy "responsoryjnym".Są to psalmy zaczer- pnięte z Księgi Pisma św. St. Testamentu.

Czytając psalmy zauważamy jak różnorodna jest ich treść. Zawierają wszystko, czym żyła dusza pobożnego Izraelity: podziw dla wielkości Boga przejawiającej się w Jego dziełach,radość z Jego chwały, wdzięczność za doznane dobrodziejstwa Boże, smutek w chorobie czy w chwilach prześladowania, poczucie winy i nadzieja na pomoc i zmiło -

wanie Boże. Izraelici zawarli w Psalmach wspomnienia świetnych momentów swojej przeszłości, wyśpiewali w nich swoje triumfy, ale także skarżyli się przed Bogiem, gdy ponosili klęski, wyrazili swoje nadzieje na szczęśliwą przyszłość pod opieką Jahwe.





PSALMISTA,
PSALTERZYSTA,
KANTOR PSALMU
- to ten, który śpiewem wyznaje wiarę.
                                         (Synod w Toledo, 398 r.)
   
Funkcja psałterzysty ma swój rodowód w liturgii hebrajskiej, w której
wykonywano psalm m.in. na sposób responsoryjny - solista (kantor)
wykonywał główną część śpiewu, wszystkie wiersze psalmu, a lud przy - słuchiwał się tekstom w milczeniu, od czasu do czasu włączał się czynnie powtarzając całość lub część usłyszanego przed chwilą wiersza albo ograniczał się jedynie do odpowiadania w krótkich aklamacjach: Amen, Alleluja, Hosanna.
W liturgii rzymskiej funkcja kantora znana była od IV w. Wówczas nazy - wano go "lektorem". W V w. prezbiter ustanawiając kantora mówił:
            "Zobacz, abyś w to, co śpiewasz ustami, wierzył sercem;
             i w to, co wierzysz sercem, potwierdzał czynami."






W czwartek, 6.11.br. o godz. 19:00 rozpoczął się po raz pierwszy w naszej Misji kurs kantora psał -
terzysty. W kursie bierze udział 18 osób.
Po wspólnej modlitwie poprowadzonej przez ks. Proboszcza i Jego słowie zachęty, by te spotkania przyniosły obfity owoc, uczestnicy zapoznali się z krótką historią funkcji psałterzysty.
Po teorii nadszedł czas na ćwiczenie melodii psalmu i pierwsze zadanie domowe.

                         Ojcze,Stwórco Wszechświata, poślij Ducha swojego,
                         Aby serca rozpalił ogniem czystej miłości.
                         Synu, Słowo Wcielone, spełnij teraz zapowiedź:
                         Daj nam Ducha Prawdy, samych nas nie zostawiaj.
                         Duchu, Spójnio jedności, przyjdź i naucz nas prawdy,
                         Bądź nam światłem nadziei, prowadź drogą pokoju.


Kurs kantora psalmu

W czwartek, 6 listopada 2008 r. zapraszamy na kurs kantora - psałterzysty (kantor śpiewający psalm responsoryjny w Liturgii Słowa). Kurs rozpocznie się o godz.19:00 w Galerii pod Bazyliką.
Do udziału w kursie zapraszamy osoby posiadające słuch muzyczny, umiejętności wokalne i pragnące
czynnie włączyć się w Służbę Liturgiczną.  Celem kursu jest przygotowanie liturgiczne, biblijne
i muzyczne do posługi psałterzysty.

Spotkania odbywać się będą w czwartki:  6;13;27 listopada 2008 r.
                                                            4;11 grudnia    2008 r.
                                                        8;15;29 stycznia  2009 r. od godz.19:00 - 20:00